Ulica Wiejska
Położenie
Ulica biegnie od ul. Górnośląskiej do ul. B. Prusa.
Nieco historii
Stanowiła południowy odcinek dawnej drogi łączącej Starą Warszawę z Ujazdowem. W połowie XVIII w. zaczęła się zmieniać w ulicę zaczynając od rozdroża Złotych Krzyży; po strome wschodniej, parzystej stanęły tu pierwsze domy drewniane. W połowie tego wieku od Wiejskiej, mniej więcej w tym samym miejscu, gdzie dziś biegnie ul.Prusa, odchodziła aleja prowadząca do ogrodów. Poza tym Wiejska biegła wśród pól Ujazdowa i sąsiednich ról. W czasach stanisławowskich po 1770 pola zamieniają się w ogrody. Ok. 1779 eks-podkomorzy koronny Kazimierz Poniatowski założył między Wiejskiej i Książęcą ogród "Na Górze", nazwany później Frascati, i wybudował kilka budynków. W 1770 ulica otrzymała nazwę Wiejska zgodnie z wiejskim wyglądem. W tym samym okresie w połowie Wiejskiej wybudowano 3 drewniane domy, a przy rogu Górnej (ob. ul. Górnośląskiej) i Wiejskiej w 1765 drewniany domek; w 1782 - obszerne zabudowania o charakterze wiejskiego pałacu, w którym urządzono popularną kawiarnię podmiejską dla eleganckiego świata, zwaną "Wiejską Kawą". Poza tym ulica pozostała pusta. Na początku XIX w. w dawnym pałacyku Poniatowskiego urządzono lożę masońską. W czasach Królestwa Kongresowego na posesjach 1731 i 1732 (późn. nr 14) wybudowano okazałą kamienicę Kuczkowskiego (arch. J. Lessel), a pod późniejszym nr 11 arch. Antoni Corazzi postawił dom dla siebie. W pałacu Frascati w latach 1819-1830 mieszkał carski komisarz, wróg polskich ruchów wolnościowych, Nikołaj Nowosilcow. W latach 1851-1853 zbudowano kompleks budynków szkolnych Instytutu Szlacheckiego (pod późn. nr 6/8 arch. arch. T. Schuller i K. Martin, kaplicę - B. Podczaszyński). W 1863 założono tu osławiony polakożerczy Instytut Maryjski Wychowania Panien, czynny do 1915. Kamienicę pod nr 19 projektował arch. Władysław Marconi. W 1919 w gmachu b. Instytutu Maryjskiego umieszczono Sejm, przebudowując wnętrze. W latach 1927/1928 dobudowano salę obrad Sejmu (arch. K. Skórewicz). Ok. 1935 na miejscu zabudowań Instytutu Maryjskiego ten sam architekt wybudował Hotel Sejmowy (pod nr 4/6). Ok. 1935 rozparcelowano ogrody Frascati, wznosząc nowoczesne domy mieszkalne i siedzibę Izby Przemysłowo-Handlowej (arch. Z. Mączeński).
W latach 1939/1940 w ogrodzie sejmowym hitlerowcy rozstrzeliwali zakładników (pamiątkowy monolit kamienny). W 1944 zniszczono część zabudowy w pobliżu Wiejskiej oraz Górnośląskiej, w tym częściowo Sejm. Ok. 1945 Wiejska otrzymała nazwę ul.Ignacego Daszyńskiego, ok. 1950 przywrócono nazwę Wiejska. Odbudowa i rozbudowa gmachu Sejmu trwała przez kilka lat (arch. B. Pniewski). W latach 1950-1961 wzniesiono także kilka wielkich domów mieszkalnych po stronie nieparzystej, m. in. w latach 1958-1961 przy rogu ul.Matejki efektowny wysokościowiec spółdzielni nauczycielskiej (pod nr 9, arch. A. Markiewicz). Rozszerzona ul.Matejki otworzyła widok na rozbudowany gmach Sejmu. Po stronie nieparzystej zachowały się kamienice z ok. 1900.
źródło: "Ulice i place Warszawy" - Eugeniusz Szwankowski, Wydawnictwo Naukowe PWN SA
